By Παναγιώτης Ανδρουλιδάκης 
Σε επενδυτές της Wall Street επιδιώκουν να διαθέσουν η Goldman Sachs και η Apollo Global Management μέρος της χρηματοδοτικής συμφωνίας περίπου 40 δισ. δολαρίων της SpaceX για αγορά προηγμένων μικροεπεξεργαστών Rubin της Nvidia, καθώς η επενδυτική δυναμική γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη δοκιμάζεται και η επικράτηση των Δημοκρατικών στις ενδιάμεσες εκλογές των ΗΠΑ εκτρέπει την επέκταση των ενεργοβόρων data centers.
Σύμφωνα με πηγές που επικαλείται το Bloomberg, οι δύο χρηματοπιστωτικοί όμιλοι προσεγγίζουν ήδη δυνητικούς αγοραστές για τα διαφορετικά τμήματα της χρηματοδότησης. Σε ορισμένες περιπτώσεις, μάλιστα, ζητούν από επενδυτές να δεσμευθούν για ποσά έως και 500 εκατ. δολαρίων πριν από την επίσημη διαδικασία διάθεσης και κατανομής του χρέους (syndication), προκειμένου να επιταχυνθεί η ολοκλήρωση της συναλλαγής. Η επίσημη διαδικασία αναμένεται να ξεκινήσει σύντομα.
Η συμφωνία είχε ανακοινωθεί τον Οκτώβριο, με τους χρηματοδότες να έχουν αποδεχθεί το πακέτο πριν ακόμη οριστικοποιηθεί η τιμολόγησή του. Πρόκειται για τη μεγαλύτερη χρηματοδοτική δομή του είδους της που έχει οργανωθεί για μονάδες επεξεργασίας γραφικών (GPU), σύμφωνα με τη SpaceX, με βασικό χαρακτηριστικό ότι το χρέος παραμένει εκτός ισολογισμού της εταιρείας. Η δομή αυτή επιτρέπει στον όμιλο του Έλον Μασκ να χρηματοδοτήσει την απόκτηση πανάκριβου εξοπλισμού, χωρίς να επιβαρύνει άμεσα την εταιρική πιστοληπτική του εικόνα.
Ωστόσο, οι συνθήκες στην αγορά έχουν μεταβληθεί αισθητά από τότε που συμφωνήθηκε η χρηματοδότηση. Οι επενδυτές εμφανίζονται πλέον πιο επιφυλακτικοί απέναντι στις τοποθετήσεις στην τεχνητή νοημοσύνη, αμφισβητώντας κατά πόσο τα μελλοντικά έσοδα θα δικαιολογήσουν τις τεράστιες κεφαλαιουχικές δαπάνες. Η αλλαγή κλίματος έχει ήδη επηρεάσει τη διάθεση των δανειστών απέναντι σε εταιρείες υποδομών τεχνητής νοημοσύνης, όπως η CoreWeave, οι οποίες βασίζονται σε μεγάλο βαθμό στη χρηματοδότηση για την ανάπτυξή τους.
Στην αβεβαιότητα προστέθηκε η πολιτική ανατροπή στις ΗΠΑ. Η επικράτηση των Δημοκρατικών και στα δύο σώματα του Κογκρέσου, με φόντο τις ανησυχίες των ψηφοφόρων για το αυξημένο κόστος διαβίωσης και τη σύγκρουση στο Ιράν, ενίσχυσε τις αμφιβολίες για την ταχύτητα επέκτασης των κέντρων δεδομένων. Οι συγκεκριμένες εγκαταστάσεις αποτέλεσαν σημαντικό πεδίο πολιτικής αντιπαράθεσης, ιδίως στο Τέξας, όπου η αλλαγή των πολιτικών συσχετισμών ήρθε λίγους μήνες μετά την αναστολή εγκρίσεων για νέα έργα. Η αγορά αντέδρασε άμεσα στις εξελίξεις, με τις μετοχές της SpaceX και της Tesla να δέχονται πιέσεις. Η SpaceX διαθέτει κέντρα δεδομένων στο Μέμφις του Τενεσί και αναπτύσσει πρόσθετες εγκαταστάσεις στο Μισισιπή.
Στην καρδιά της χρηματοδοτικής δομής βρίσκεται ένα ειδικό επενδυτικό όχημα (special purpose vehicle), το οποίο διαχειρίζεται η Atlas SP, εταιρεία που υποστηρίζεται από την Apollo. Το όχημα θα αγοράσει τους επεξεργαστές της Nvidia και θα εκδώσει το χρέος που θα αναλάβουν οι χρηματοδότες, σύμφωνα με προηγούμενο δημοσίευμα του Bloomberg. Με αυτόν τον τρόπο, η SpaceX αποφεύγει να εγγράψει απευθείας τη συγκεκριμένη χρηματοδότηση στον ισολογισμό της, προστατεύοντας τις πιστοληπτικές της αξιολογήσεις.
Η SpaceX θα μισθώνει τον εξοπλισμό για πέντε χρόνια, βάσει των όρων που περιγράφονται σε παρουσίαση προς τους επενδυτές και την οποία είδε το Bloomberg. Ένα ιδιαίτερα σημαντικό στοιχείο είναι ότι η εταιρεία δεν παρέχει εγγύηση υπολειμματικής αξίας για τους επεξεργαστές, ούτε άλλες δεσμεύσεις που έχουν γίνει συνηθισμένες σε αντίστοιχες χρηματοδοτήσεις τεχνολογικών ομίλων. Αντίθετα, τα έγγραφα προβλέπουν ότι η υποχρέωση καταβολής μισθώματος είναι απόλυτη.
Επιπλέον, η SpaceX δεν μπορεί να επικαλεστεί ρήτρες ανωτέρας βίας (force majeure) για να αναστείλει τις πληρωμές της. Πρόκειται για σημαντική διαφοροποίηση σε σχέση με άλλες εταιρείες του κλάδου, όπως η Oracle, η οποία, σύμφωνα με προηγούμενο ρεπορτάζ του Bloomberg, έχει επικαλεστεί ανάλογες ρήτρες στην προσπάθειά της να μεταθέσει υποχρεώσεις που συνδέονται με κέντρα δεδομένων. Για τους επενδυτές, οι συγκεκριμένοι όροι περιορίζουν τον κίνδυνο αθέτησης των μισθωμάτων, ανεξάρτητα από την κατάσταση του εξοπλισμού ή την εμφάνιση έκτακτων περιστάσεων.
Το χρηματοδοτικό πακέτο περιλαμβάνει διαφορετικές κατηγορίες χρέους. Μεταξύ αυτών βρίσκεται δάνειο 8,3 δισ. δολαρίων με εξασφαλίσεις πρώτης προτεραιότητας, το οποίο θα διατεθεί μέσω κοινοπρακτικής χρηματοδότησης στις τράπεζες, καθώς και αρκετές σειρές ομολόγων που θα απευθυνθούν σε διαχειριστές κεφαλαίων. Η Goldman Sachs έχει αναλάβει την ηγεσία του σκέλους των δανείων, ενώ η Apollo αποτελεί τον βασικό επενδυτή στο σκέλος των ομολόγων. Στη συναλλαγή συμμετέχει επίσης η Pacific Investment Management Company (Pimco).
Συνολικά, το πακέτο χρέους, σε συνδυασμό με προκαταβολή μισθωμάτων 7 δισ. δολαρίων, θα χρηματοδοτήσει την απόκτηση εξοπλισμού επεξεργασίας γραφικών αξίας περίπου 47,3 δισ. δολαρίων. Πρόκειται για τους τελευταίας γενιάς επεξεργαστές Rubin της Nvidia, οι οποίοι αναμένεται να παραδοθούν στη SpaceX κατά το πρώτο εξάμηνο του 2027. Η έκβαση της προσπάθειας της Goldman Sachs και της Apollo να διαθέσουν το χρέος στους επενδυτές θα αποτελέσει μια σημαντική ένδειξη για την προθυμία της αγοράς να χρηματοδοτεί τις γιγαντιαίες επενδύσεις στις υποδομές τεχνητής νοημοσύνης.