By Παναγιώτης Ανδρουλιδάκης 
Νέα χρηματοδοτική ανάσα, συνολικού ύψους περίπου 5 δισ. ευρώ, αναμένεται να αποκτήσουν οι ελληνικές μικρομεσαίες επιχειρήσεις μέσω της επέκτασης του προγράμματος InvestEU και της αξιοποίησης πρόσθετων πόρων από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Η νέα πρωτοβουλία, που παρουσιάστηκε παρουσία του αναπληρωτή υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Νίκου Παπαθανάση, προβλέπει την κινητοποίηση σημαντικών κεφαλαίων για τη χρηματοδότηση επενδύσεων, την κάλυψη αναγκών ρευστότητας και την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας των μικρομεσαίων επιχειρήσεων.
Στο επίκεντρο βρίσκεται η νέα φάση του προγράμματος «Εγγύηση Ανταγωνιστικότητας Μικρομεσαίων Επιχειρήσεων» (SME Competitiveness Guarantee), για την οποία αξιοποιούνται πρόσθετοι πόροι 400 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης. Το ποσό αυτό αναμένεται να λειτουργήσει ως βάση για τη δημιουργία νέου χαρτοφυλακίου χρηματοδοτήσεων περίπου 5 δισ. ευρώ, μέσω της μόχλευσης ιδιωτικών κεφαλαίων και της συμμετοχής χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων.
Η συμφωνία για την επέκταση του προγράμματος υπογράφηκε στο πλαίσιο ειδικής εκδήλωσης που διοργάνωσε το Ευρωπαϊκό Ταμείο Επενδύσεων (EIF), με τη συμμετοχή του Νίκου Παπαθανάση και του αντιπροέδρου της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, Γιάννη Τσακίρη. Παράλληλα, υπεγράφησαν οι σχετικές συνεργασίες με τα συμμετέχοντα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, σηματοδοτώντας την έναρξη της νέας φάσης υλοποίησης του χρηματοδοτικού εργαλείου.
Από τα 400 εκατ. ευρώ στα 5 δισ. χρηματοδοτήσεων
Το νέο πρόγραμμα αποτελεί συνέχεια της πρώτης φάσης της συνεργασίας μεταξύ του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και του Ευρωπαϊκού Ταμείου Επενδύσεων. Στην προηγούμενη φάση, το υπουργείο είχε αναθέσει στο EIF τη διαχείριση χαρτοφυλακίου 400 εκατ. ευρώ από πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης, με στόχο τη διευκόλυνση της πρόσβασης των μικρομεσαίων επιχειρήσεων σε τραπεζική χρηματοδότηση.
Μέσω τριών εγγυοδοτικών εργαλείων, τα οποία κάλυπταν επενδύσεις στη βιωσιμότητα, την ανταγωνιστικότητα και τον ψηφιακό μετασχηματισμό, έχουν ήδη διοχετευθεί περισσότερα από 3,65 δισ. ευρώ σε πάνω από 17.000 ελληνικές μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
Η νέα φάση έρχεται να διευρύνει αυτή τη χρηματοδοτική παρέμβαση, αξιοποιώντας την εμπειρία από την προηγούμενη εφαρμογή και ενισχύοντας περαιτέρω τη δυνατότητα των επιχειρήσεων να εξασφαλίσουν κεφάλαια για την ανάπτυξή τους.
Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι οι νέες εγγυήσεις δεν περιορίζονται αποκλειστικά στη χρηματοδότηση επενδυτικών σχεδίων, αλλά καλύπτουν και ανάγκες κεφαλαίου κίνησης. Πρόκειται για έναν κρίσιμο παράγοντα για τις μικρότερες επιχειρήσεις, οι οποίες συχνά αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην εξασφάλιση τραπεζικής ρευστότητας, τόσο για την υλοποίηση επενδύσεων όσο και για την κάλυψη των καθημερινών λειτουργικών τους αναγκών.
Πάνω από 22 δισ. ευρώ η συνολική χρηματοδοτική στήριξη
Σύμφωνα με τον Νίκο Παπαθανάση, η χρηματοδότηση που έχει ήδη κινητοποιηθεί για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις μέσω των δράσεων του Ταμείου Ανάκαμψης υπερβαίνει τα 12,5 δισ. ευρώ.
Με την προσθήκη της νέας ενίσχυσης μέσω του InvestEU, αλλά και των πρόσθετων πόρων που κατευθύνονται μέσω της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας, η συνολική χρηματοδοτική στήριξη προς τις ελληνικές μικρομεσαίες επιχειρήσεις αναμένεται να ξεπεράσει τα 22 δισ. ευρώ τα επόμενα χρόνια.
Ο αναπληρωτής υπουργός υπογράμμισε ότι η αξιοποίηση των ευρωπαϊκών πόρων δεν αφορά μόνο τη χρηματοδότηση δημόσιων επενδύσεων και μεταρρυθμίσεων, αλλά και την κινητοποίηση ιδιωτικών κεφαλαίων προς όφελος της πραγματικής οικονομίας.
Όπως ανέφερε, βασική επιδίωξη είναι η περαιτέρω ενίσχυση της επιχειρηματικότητας, η δημιουργία νέων θέσεων εργασίας και η βελτίωση της ανταγωνιστικότητας, της παραγωγικότητας και της εξωστρέφειας της ελληνικής οικονομίας.
Από την πλευρά του, ο Γιάννης Τσακίρης επισήμανε ότι η αποτελεσματικότητα των ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών πόρων δεν αποτιμάται μόνο από το ύψος των κεφαλαίων που κινητοποιούνται, αλλά κυρίως από τον αντίκτυπο που έχουν στην πραγματική οικονομία. Όπως σημείωσε, στόχος είναι η χρηματοδότηση να κατευθύνεται σε επιχειρήσεις που επιδιώκουν να επενδύσουν, να καινοτομήσουν και να αναπτυχθούν.
Στην ίδια κατεύθυνση, ο διοικητής της Ειδικής Υπηρεσίας Συντονισμού του Ταμείου Ανάκαμψης, Ορέστης Καβαλάκης, χαρακτήρισε την ενίσχυση του προγράμματος εγγυοδοσίας με επιπλέον 400 εκατ. ευρώ χαρακτηριστικό παράδειγμα αξιοποίησης της εμπειρίας από χρηματοδοτικά εργαλεία που έχουν ήδη αποδείξει την αποτελεσματικότητά τους.
Στοίχημα η πρόσβαση των μικρών επιχειρήσεων στη χρηματοδότηση
Η νέα χρηματοδοτική πρωτοβουλία αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα ενόψει της επόμενης ημέρας για την ελληνική επιχειρηματικότητα, καθώς οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν σημαντικές δυσκολίες στην πρόσβαση σε τραπεζικό δανεισμό.
Οι εγγυήσεις του InvestEU επιδιώκουν να περιορίσουν μέρος του χρηματοδοτικού κινδύνου για τα πιστωτικά ιδρύματα, διευκολύνοντας τη χορήγηση δανείων με ευνοϊκότερους όρους και διευρύνοντας τον αριθμό των επιχειρήσεων που μπορούν να χρηματοδοτήσουν τα επενδυτικά τους σχέδια.
Το ζητούμενο είναι τα κεφάλαια να φτάσουν όχι μόνο σε επιχειρήσεις με ήδη ισχυρή χρηματοοικονομική θέση, αλλά και σε μικρότερες μονάδες που χρειάζονται πρόσθετη ρευστότητα για να εκσυγχρονίσουν τις εγκαταστάσεις τους, να επενδύσουν στην τεχνολογία, να βελτιώσουν την παραγωγικότητά τους και να διευρύνουν τη δραστηριότητά τους.
Με τη νέα φάση του προγράμματος, η αξιοποίηση των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης συνδέεται άμεσα με τη μόχλευση ιδιωτικών κεφαλαίων, επιχειρώντας να διατηρήσει ανοιχτούς τους χρηματοδοτικούς διαύλους προς τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις και τα επόμενα χρόνια.